Tiếng Thành kêu khiến Phùng Duy buông cả cuộn dây.
Kiện đá ở mép bến đã nghiêng khỏi hai thanh kê. Góc dưới ép lên cổ chân Ngô Thành, còn vai cậu ta mắc giữa kiện với chồng bao rỗng. Hai người thợ đang ghì một cây đòn. Mỗi lần họ ấn xuống, đầu đòn trượt trên ván ướt, kiện đá chỉ nhúc nhích rồi lại đè xuống.
“Đừng kéo chân!” Duy quỳ cạnh Thành. “Để tôi xem.”
Mặt Thành trắng bệch. Cậu vừa tròn mười bảy, mới sáng còn tranh khuân những bó dây to nhất. Giờ bàn tay cậu bấu cứng cổ áo Duy.
“Rút không ra.”
“Tôi biết. Thả vai xuống đã.”
Duy kéo những bao rỗng sau lưng cậu ra. Thành có chỗ lùi, nhưng cổ chân vẫn mắc. Vết ép nằm ngay trên giày vải. Chưa thấy máu, cũng không ai dám nói xương bên trong còn nguyên.
“Kê lại chân đòn,” Duy bảo hai người thợ. “Đừng nhấc vội.”
Một người chèn mẩu gỗ dưới cây đòn. Người kia nhìn Duy.
“Cậu giữ được bao nhiêu?”
“Ba mươi cân. Chừng ba nhịp nếu nó động.”
Kiện đá nặng gấp nhiều lần sức ấy. Duy không định nhấc cả kiện. Hai người đang ghì đòn đã đỡ được phần lớn; chỉ cần góc ép chân bớt nặng một chút, họ có thể nạy thêm đủ rộng để kéo Thành ra.
Cách bốn bước chân là chiếc cọc buộc thuyền. Dây mũi căng từ đó xuống một chiếc thuyền chở gốm. Cọc lớn bằng bắp đùi, chân đóng sâu giữa hai xà bến. Duy đã từng kê hàng bên nó, từng gõ thử mặt gỗ khô. Lúc này, anh không tìm được vật nào gần hơn.
Anh chạy tới đặt lòng bàn tay lên cọc, gom hơi thở xuống bụng. Đầu ngón tay để lại một dấu mờ. Sáu tháng tập dẫn khí, anh đã làm động tác này không biết bao lần; khó nhất luôn là giữ cho hai đầu nối với nhau khi vật bắt đầu dịch chuyển.
Duy trở lại kiện đá, đặt tay lên mặt bên, tránh chỗ đầu đòn có thể bật vào.
“Hai bác giữ nguyên. Khi tôi bảo thì nạy. Kéo Thành bằng vai, đừng kéo chân.”
Người thợ gần nhất đổi tay. Duy cảm thấy sức nặng dồn xuống lòng bàn tay như một luồng nước đục. Anh chỉ nhận ra góc đang chúi xuống và những lần đầu đòn rung lệch dưới nó.
Anh thở ra, đưa một phần sức nặng sang chiếc cọc.
Đầu đòn nhẹ đi rõ rệt.
“Bây giờ!”
Hai người cùng ấn. Góc kiện nhích lên. Một người đẩy mẩu kê vào dưới thân đòn, giữ nó khỏi hạ xuống, rồi cả hai chuyển sang kéo Thành. Cậu kêu một tiếng, thân người đã lùi nhưng chiếc giày còn mắc.
Nhịp thứ nhất.
Duy ghì bàn tay trên đá. Bên cọc, sợi dây mũi thuyền rít qua vành gỗ. Một rung động ngắn truyền ngược tới ngón tay anh, rồi lắng xuống. Anh không nhìn thấy bên trong cọc. Cảm giác dưới tay vẫn còn chịu được.
“Tháo giày ra!”
Một người thợ buông vai Thành, giật nút dây giày. Cậu co chân, mép vải mắc ở góc đá. Người ấy luồn ngón tay kéo vải xuống.
Nhịp thứ hai.
Cọc phát ra một tiếng khô.
Duy quay phắt đầu. Một đường rạn chạy khỏi vòng dây. Thuyền ở dưới vừa nghiêng mũi theo nước, kéo cọc thêm một lần nữa.
Nếu trả sức nặng lại ngay, mẩu kê dưới đòn chưa chắc giữ nổi. Chân Thành vẫn nằm dưới góc đá.
“Kéo đi!”
Duy giữ bàn tay lại.
Thành trượt khỏi chồng bao. Gót chân trần quệt qua ván, để lại một vệt bùn. Hai người thợ kéo cậu ra xa đúng lúc cọc gãy ngang chân.
Sức nặng trở về kiện đá. Cây đòn bật khỏi mẩu kê, rơi đánh cộp. Kiện sập xuống chỗ chiếc giày vừa nằm. Duy bị giật khuỷu tay, cả cánh tay phải tê dại tới tận vai. Anh lùi hai bước, ngồi phệt lên ván.
Thành đang ôm chân. Cậu còn kêu được, còn nhúc nhích những ngón chân lấm bùn. Một người thợ chạy đi gọi người biết bó chân; người còn lại cúi xuống kiểm tra kiện đá đã đứng yên rồi mới tới giúp.
“Ra rồi,” Duy nói, chẳng biết nói với ai.
Anh định đứng dậy nhưng bàn tay chống xuống không chịu nổi sức mình. Cổ tay như bị kim châm. Anh phải dùng tay trái bám vào mép chồng bao.
Dưới bến, dây mũi thuyền tuột theo phần cọc gãy. Chiếc thuyền chở gốm xoay chậm ra dòng, đuôi còn buộc nên thân bắt đầu nằm ngang.
“Dây mũi!” Có người hô.
Một phụ nữ từ khoang lái chạy ra. Duy nhận ra Đào Tố, người sáng nay đã đứng chờ bốc gốm gần hết một canh giờ. Chị nhìn cọc gãy, nhìn dây đang trôi, rồi bước nhanh ra khoảng boong còn áp bến.
“Đừng ai bước sang nữa!”
Giọng chị dứt khoát đến mức Duy cũng dừng chân. Anh vừa đứng lên được, tay phải vẫn không nắm kín. Phía sau, Thành được hai người đỡ vào chỗ khô. Phía trước, khe nước giữa thuyền với bến đang rộng dần.
Duy cúi nhặt cuộn dây bằng tay trái. Cuộn dây nặng hơn anh nhớ lúc sáng.