Chu đặt hai đoạn ván lên bàn, một thớ chạy thẳng và một có mắt gỗ gần mép.
“Đây là phần bỏ, thử được,” anh nói. “Không lấy ván đang dùng của người ta.”
Duy treo áo ngoài, xem bộ kê trên sân xưởng. Hai đầu ván sẽ được giữ, dây siết ép phần giữa xuống. Anh đã mang theo vài nét muốn sửa ở thân mảnh; nếu đưa được ván vào đường cong ấy mà không phải thay quá nhiều, giá công có lẽ vẫn còn cách tính.
Chu xem hình, hỏi anh định làm nhẹ chỗ nào. Duy chỉ chính tấm ván, nói trước hết thử để lúc nhấc đặt khỏi tự chúi vì sức nặng. Anh không nghĩ mình sẽ biến gỗ thành thứ mềm tùy ý, nhưng vẫn mong phép giúp được hơn mức cầm đỡ một chút.
Tố ngồi cạnh bàn, giữ phần giấy khỏi bay. Chu đưa cô xem hai mặt gỗ rồi chọn đoạn có thớ tương đối đều để thử trước. Anh kiểm dây, chừa chỗ mảnh gãy có thể bật, bảo mọi người đứng ngoài hướng ấy.
Duy chọn khối đá kê chắc bên sân làm neo, đo bằng dây, chạm dấu rồi trở lại đặt tay lên ván. Anh dời một phần sức nặng riêng, giữ phần còn lại đúng giới hạn. Tấm gỗ nhấc lên dễ hơn, người phụ đặt nó lên bệ không phải đỡ cả vai như lúc đầu.
Chu cho vào khuôn, chờ Duy hạ tải về rồi mới bắt đầu siết. Ván cong từng chút, tới một quãng thì kêu. Anh dừng cho Duy nhìn thớ gần mép, bảo đường này không thể cứ ép thêm như kéo dây hàng.
Duy xin thử khi ván còn được làm nhẹ. Họ trả bộ siết về chỗ đầu, kiểm lại, lần này anh giữ phần tải riêng ngắn trong lúc người phụ kéo. Mặt ván bớt ép xuống kê vì trọng lượng, nhưng dây vẫn bẻ hai phía theo đúng lực nó đang chịu.
Tiếng rắc tới rất nhanh. Mép ván vừa hé một đường nứt.
Duy trả phần sức nặng đã dời về tấm ván đang nằm trên kê trong một nhịp rồi tháo liên kết, rút tay lùi ra. Tấm ván chưa tách, nhưng bộ siết vẫn giữ căng hai đầu.
Đường gãy chạy hết phần thớ đang chịu uốn. Ván bật khỏi độ cong rồi nằm lại trong dây chặn. Cổ tay anh không giật, nhưng tiếng gỗ nứt khiến anh nhớ đầu cọc ở bến rõ đến khó chịu.
Anh nhìn khối neo rồi nhìn hai đoạn gãy. Phần tải đã được trả về; lực bẻ của dây siết vẫn còn. Tấm ván đã phải chịu cách uốn mà nó không chịu nổi, dù trước đó anh làm nó nhẹ hơn.
Chu mở dây, đưa hai phần ra đặt trên bàn.
“Cậu cầm nó dễ hơn. Nhưng dây vẫn ép ở chỗ này, hai đầu vẫn chống ở đây.”
Anh chỉ từng vị trí, lấy mẩu gỗ nhỏ làm mẫu trên tay, không bắt Duy học thuộc một tên phép mới. Muốn đưa ván theo đường cong cần chọn thớ, bề dày và cách xử lý phù hợp; lúc làm thật còn có công chuẩn bị. Lấy nét vẽ đẹp ép lên phần gỗ đang có, nhẹ tới đâu cũng không thay hết những việc ấy.
Duy cầm đoạn gãy bằng tay trái, thử nhìn theo vân. Anh đã biết không được lấy cảm giác êm thay kiểm lõi. Đến chuyện ván cong, anh vẫn vô thức mong mình tìm được cách giữ nguyên hình thích hơn, rồi phần nghề của Chu sẽ thu xếp nốt.
Chu nhờ anh đặt đoạn ấy lên bàn, dùng ngón tay chặn hai đầu như khuôn vừa giữ. Chỉ cần ấn giữa, Duy đã thấy thớ tách cũ mở ra trước khi cả miếng gỗ chúi xuống. Anh thử cùng cách với đoạn lành dày hơn, lực phải đổi. Không phải lần nào thân khó uốn cũng giải bằng lấy thêm gỗ cho dày; trước hết phải biết mình đang đòi phần gỗ nào chịu lực ở đâu. Anh để hai mẫu cạnh nhau, hỏi lại cho rõ trước khi đưa sang việc khác.
“Anh chỉ tôi cách chọn phần sườn được không?”
Chu gật, mang mẫu có mắt gỗ tới. Anh hỏi Duy trước, đợi câu trả lời rồi mới chỉ chỗ yếu. Tố đứng dậy cầm giấy, nói lát nữa còn muốn xem khoảng đặt chân trên thân rộng khi bỏ phần ván phải thay. Duy để nét muốn ép cho thân mảnh sang bên, theo hai người ra bãi.
Chiếc thân rộng vẫn nằm dưới bạt cũ. Chu mở phần sườn đã kiểm hôm trước, cho anh xem cách tìm vết nối và đầu đinh. Duy không sờ rồi đoán; chỗ nào mặt bị che thì xin người coi bãi tháo tấm được phép tháo. Mất gần cả buổi để nhìn rõ vài đoạn, chậm hơn hẳn đi vòng quanh và nói gỗ còn lành.
Tố đem sào đứng thử lần nữa. Nếu giữ các sườn chính này, chỗ lái có thể chừa được, còn khoang giữa phải bàn theo người và hàng thật sự định chở. Duy đi từ đó tới đầu thân, đặt chân qua những khoảng trống anh trước kia chỉ nhìn thành những nét ngang trên giấy.
Anh nói chọn thân rộng làm phương án sửa tiếp. Chu đồng ý về phần sườn, Tố đồng ý tiếp tục theo cách bố trí còn phải cùng làm. Họ chưa trả tiền vì còn cần chỗ đưa thân vào và điều kiện dùng ụ; người bán cũng chưa hứa giữ mãi cho ba người chỉ tới xem.
Trở về xưởng, Duy nhặt mẫu ván gãy cất vào góc đồ thử theo lời Chu, không đem nó về như món đồ nhắc thất bại cần giấu. Anh hỏi ngày mai có việc nhẹ nào phụ được để xem anh ấy làm tiếp. Chu chỉ chỗ xếp gỗ theo thớ, bảo tới sớm sẽ cùng kiểm. Duy nhận lời, buổi chiều tự sắp lại giấy thiết kế, để những đoạn chưa biết cách làm còn hiện rõ thay vì tô đậm cho liền một chiếc thuyền.