Tố xem sợi vải trên cành khô rồi nhìn xuống phiến đá hôm qua Duy đã thử.
Nước phủ thêm một phần mặt bên của nó. Đường sẫm trên vách vẫn cao hơn đầu mọi người, nhưng không nói cho Duy biết phía dưới đang đi theo hướng nào. Anh đưa tờ đo, chỉ giờ và mực nước đã ghi. Tố không bảo bản ấy vô dụng; chị hỏi hôm qua vật trôi qua đầu phiến đá thì rẽ về đâu.
Duy nhớ có một khúc gỗ, nhưng họ chỉ tránh nó, không theo dõi đường đi.
Chị lấy đầu sào đẩy một mẩu cành ra. Nó trôi dọc nhánh như mặt nước đang báo, tới khoảng hẹp lại quay sang bên. Tố cắm sào sâu hơn, thân sào rung rồi bị kéo ngang. Chị nhấc lên ngay, không chống hết sức để thử hơn dòng.
“Dưới này khác mặt trên,” chị nói.
Duy cúi nhìn. Bóng đá đổ xuống khiến anh không thấy rõ đáy. Tố so giờ trong bản cũ với lúc này, nói có thể dòng ngang đã đổi giờ, phải đo cả lúc nước khác mới tính được. Chị không biết nó sẽ giữ tới bao giờ; đó chính là điều họ còn thiếu.
Xuồng có ba người, thấp hơn hôm qua. Thành ngồi ở giữa, giữ bọc giấy và chân kê gọn, không chèo nặng. Tố giữ lái ngắn phía sau, Duy ở mũi đo khoảng cách tới chỗ thắt. Châu Diệp và hàng vẫn buộc ngoài bãi, chưa ai đưa vào theo họ.
Tố bảo dừng ở phía ngoài phiến đá, xem được chỗ nào thì ghi chỗ ấy. Duy nhìn khoảng cần đo còn bỏ trắng, nghĩ chỉ cần thêm một tầm thước là biết bãi cuội hôm qua có thể dùng hay không. Anh hỏi có được ghé gần hơn chút nữa không.
Chị nhìn nước, cho tiến một đoạn ngắn, dặn chưa vòng qua đầu đá. Xuồng nhích tới, mũi đụng một gợn sóng nhỏ không cùng hướng với phía sau. Duy tì thước lên mép khô, đọc vạch, rồi với thước ra thêm để đo mép bãi.
Thân xuồng bị kéo ngang.
Không mạnh như cú đập, chỉ là một sức đẩy đều mà tay Duy còn đang bận giữ thước. Mũi đi vào khoảng bóng tối bên vách. Tố quạt mái chèo ngắn để đổi góc, gọi anh thu đồ.
Duy đã thu được đầu dây, còn cây thước mắc dưới một khe đá. Anh kéo thử, nghĩ chỉ nhấc lên đúng góc là ra. Xuồng lại lệch, Thành phải giữ bọc giấy khỏi trượt dưới chân. Cậu bám một tay vào ghế, chân bầm co lại nên mất chỗ tựa.
“Bỏ thước!” Tố gọi.
Duy nhìn cán thước. Đó là chiếc anh mang từ bến Trúc, có những vạch mình đã dùng đo cả đầu xà lẫn khung kẹp. Bàn tay trái anh còn nắm dây buộc vào nó. Nếu kéo thêm, cánh tay sẽ căng qua mạn trong lúc thân xuồng đang quay.
Thành trượt khỏi ghế.
Duy buông dây, chụp lấy cánh tay cậu. Cây thước mất hút dưới mép nước. Anh kéo Thành về giữa, không đứng lên để cả hai cùng làm xuồng nghiêng. Tay phải đau khi tì xuống, anh nghiến răng giữ thấp người, đợi Tố đưa mũi thoát khỏi góc đá.
Mái chèo quạt nước liên tiếp. Chị không chống ngược dòng ngang cho bằng được, mà để xuồng lùi theo một quãng rồi xoay ra phía nước rộng. Khi mạn ngừng ép về vách, Duy mới buông cánh tay Thành. Cậu thở gấp, ống quần ướt, bọc giấy vẫn bị ghì dưới bụng.
Họ buộc xuồng ở khoảng yên để xem có ai đau thêm không. Thành trầy khuỷu tay, không bị ngã xuống nước; chân vẫn cử động được. Duy có vết hằn đỏ trên cổ tay trái do dây thước, tay phải ê trở lại nhưng chưa tê dại. Tố bảo không quay vào lấy dụng cụ.
Anh nhìn chỗ nước tối, gật đầu. Số đo vừa đọc được không đủ để đổi sự việc ấy. Anh đã thấy hướng dồn qua những vật mình chạm, nhưng không có bàn tay nào giúp anh nhìn trước dòng nước nằm dưới xuồng.
Về Châu Diệp, chủ hàng hỏi đã tìm được đường chưa. Duy đặt bọc giấy xuống, nói mất thước và phải đo lại giờ dòng ngang. Tố nói hôm nay không đưa tàu vào, đợi nước đổi rồi kiểm từ chỗ an toàn. Người chủ hàng nhìn trời, thở dài nhưng không bắt họ trở lại ngay.
Duy lấy khăn lau khuỷu tay trầy của Thành. Cậu rụt lại vì rát, bảo tự làm được, anh bèn đưa khăn chứ không giữ cánh tay mãi. Trên thẻ tre dưới mái mui, mười hai số giỏ vẫn xếp theo hàng như buổi sáng. Mất một cây thước chưa làm chúng hỏng, nhưng không phải vì thế mà chuyến khảo sát coi như thành công. Anh mở phần giấy trống trước mặt chủ hàng, chỉ đúng chỗ chưa thể bảo đảm, để ông tự thấy vì sao họ cần đợi.
Đến chiều họ vẫn ở bãi. Tố ngồi ngoài đầu nhánh xem vật trôi theo từng quãng, Duy ghi lời chị báo khi xuồng quay về, giữ chỗ nào chưa biết nguyên như thế. Anh không nối nửa tuyến hôm qua thành đường qua chỉ để bù một ngày vừa mất.
Thành phơi bọc giấy dưới mui, nhặt một thanh gỗ thẳng cho anh dùng tạm làm dấu. Duy nhận, tự vạch lên đó những khoảng dây đã đo, nhưng không viết rằng mình đã có lại một cây thước tốt. Khi tối xuống, chỗ để thước trong bó dụng cụ vẫn trống, dây đo được cuộn riêng để ngày mai khỏi tìm nhầm.