Người thợ hẹn Kha ở quán nước sau kho vào chiều mồng chín. Anh tới trước, chọn ghế nhìn được ra lối đi, trên áo còn một vệt dầu chưa kịp giặt. Khi Kha đặt giấy xuống, anh lấy chén chặn ngay góc có tên xưởng.
“Đừng ghi tên ta.”
Kha kéo bút về phía mình.
“Ta chưa ghi gì.”
“Cũng đừng hỏi rồi đem kể để người ta đoán. Ta còn phải nhận việc ở bến.”
Đây là người bàn chèo thuyền đã nhắn sau lần hỏi học viên. Anh từng học dẫn khí, từng làm ở Khê Nham, nhưng không nhận mình là chủ ba món đang niêm. Hạc chỉ dẫn Kha tới đầu ngõ rồi đi giao hàng, không ngồi nghe cùng. Anh bảo ít người biết mình đến thì dễ nói hơn.
Kha gấp tờ có tên xưởng, hỏi trước những điều về buổi học. Anh nhớ người mới phải giữ nhịp qua tiếng rung, ai buông sớm thường bị sửa tay. Còn giọng trong ba cảnh, anh không thể nhận bằng lời Kha thuật. Đã có nhiều người dạy và nhiều lớp qua lại, không phải thấy áo sẫm là gọi đúng một người.
Kha ghi phần ấy mà không hỏi tên lớp tiếp. Anh đang nhìn mép tờ giấy khác lộ dưới bìa, nơi cậu chép riêng phiếu chuyển vật từ Khê Nham.
“Ngươi hỏi cả chữ ký của Đào sư phụ?”
Cậu ngẩng lên.
“Ta chưa xem được bản gốc. Đây là nét người khác chép.”
“Vậy đừng đem nó đi rao ông ấy ký cái gì.”
Giọng anh đột nhiên cứng hơn. Kha đặt bản chép vào giữa bàn, để anh tự nhìn. Anh không nhấc lên, cũng không chỉ một nét nào là thật. Chờ người bán nước đi qua, anh mới hạ giọng nói mình từng ở nhóm thợ trẻ sau vụ nước.
“Chúng ta đã tưởng không còn chỗ làm. Ông ấy đứng ra nhận phần việc trên mình, có người được giữ lại.”
“Phần việc nào?”
“Ta không đọc hết giấy. Lúc ấy chỉ biết tên mình không bị gọi ra cùng những người phải nghỉ.”
Kha nhìn bàn tay dính dầu đang ôm chén. Anh nói điều ấy với vẻ biết ơn, nhưng sự biết ơn không giúp cậu nhìn được tờ lệnh bảy năm trước. Cậu hỏi anh có tận mắt thấy Nghiêm ký không. Anh lắc đầu, nói đã nghe thợ cả gọi ông vào đối, còn mình đứng bên ngoài chờ việc.
“Nghĩa là anh biết mình được giữ, còn những điều ông nhận thì nghe lại?”
Anh nhíu mày. Kha tưởng anh sẽ đứng dậy, nhưng anh chỉ xoay chén, đáp đúng là thế. Có lời kể anh nhớ, có thứ qua mấy người tới tai, lâu dần khó tách. Anh không muốn hôm nay nói một lần rồi thành người xác nhận tất cả.
“Ta ghi rõ phần anh tự biết,” Kha nói.
“Ghi ta từng làm ở đấy là có người tìm ra. Tổ chúng ta đâu nhiều.”
Cậu dừng bút. Trước khi tới, cậu đã nghĩ nếu người thật chịu nói thì sẽ hơn nét chữ chép. Bây giờ người thật đang ngồi đây, nhưng cậu không thể lấy sự có mặt ấy đổi thành quyền đưa mọi điều ra cho ai cũng đọc.
Kha đọc lại phần định lưu: một người từng làm trong nhóm thợ trẻ nói mình được giữ việc, biết ơn Nghiêm; người ấy không thấy hết giấy ký, không xác nhận nét trên bản chép. Anh nghe xong vẫn đòi bỏ chi tiết tổ và công việc cụ thể. Cậu bỏ, nói với bản ghi như vậy, mình cũng không thể dùng nó làm lời chứng công khai để gỡ tội cho thầy.
“Ta không bảo ông ấy không sai,” anh nói. “Ta chỉ không muốn ngươi tưởng ai cũng bị ông ấy bỏ lại.”
Kha thấy cổ họng nghẹn một chút. Cậu đã tránh hỏi thầy vì thiếu giấy, phần khác vì sợ điều mình nghe sẽ khiến những năm trong xưởng đổi nghĩa. Người thợ trước mặt vừa cho cậu một điều khác phải giữ, nhưng chẳng xóa được điều cũ.
“Anh có muốn tự nói với sư phụ không?”
Anh nhìn ra lối kho.
“Chưa. Khi nào muốn, ta sẽ tìm.”
Có người đẩy xe qua ngõ, người thợ ngừng nói, chờ tiếng bánh gỗ đi xa mới đứng lên. Kha cất cả hai tờ trước, không để anh phải nhắc thêm. Cậu xin nếu sau này cần hỏi lại một điểm, sẽ nhờ đúng người ở bàn chèo thuyền chuyển lời, không tự tới nơi anh làm. Anh ngập ngừng rồi đồng ý. Đó chưa phải lời hẹn ra làm chứng, chỉ là một lối nhỏ còn mở để cậu không phải tự đoán nốt những gì hôm nay người kia chưa dám nhận.
Kha gật đầu. Anh uống cạn chén, để tiền nước của mình xuống rồi rời trước. Cậu ngồi thêm, chờ vệt nắng trên bàn dịch khỏi tờ chép. Trong túi chỉ có mấy dòng không được nêu tên nguồn; cậu vẫn phải nhớ có một người đang đặt công việc của mình vào lời giữ kín ấy.
Tối về, Nghiêm đang thử chiếc khóa vừa được người bến trả lại vì mở nghiêng còn cạ. Ông hỏi việc hỏi lớp có tiến thêm không. Kha kể có người nhớ cách sửa tay, chưa nhận được đồ hoặc giọng, không nói nơi gặp và phần anh xin giấu.
“Khóa này mình đã giao rồi?” cậu hỏi.
“Ừ. Người dùng trở lại thì xem tiếp.”
Kha kéo ghế ngồi bên, giữ chìa theo góc cũ trong lúc thầy soi lẫy. Cậu chưa hỏi về chữ ký. Lúc này điều có thể làm cùng Nghiêm là tìm cho ra chỗ chiếc khóa do xưởng nhận vẫn đang cạ, rồi trả nó về cho người phải mở cửa sáng mai.