Ngày mười tám, Kha mang bản chép sơ đồ lối hàng của Bến Rêu tới chỗ bà Huệ vá bao. Bản do người trông bến cho đối ghi đường từ sàn dỡ lên dãy kho, trong đó các kiện máy nặng đều theo lối xe phía tây. Cậu muốn hỏi chỗ bà từng nấu cho thợ ở bến này, trước khi đem tiếng nghe qua cọc ghép vào những nơi xa hơn.
Bà nhìn hình, lấy ngón tay lần theo mép.
“Ta nhớ kho ở bên này.”
Kha nghiêng giấy cho bà cùng nhìn. Theo sơ đồ, bên bà chỉ là bậc xuống thuyền, không có đường để xe kiện máy qua. Bà xem thêm, vẻ mặt dần bực vì không tìm được chỗ mình nhớ.
“Hay ta lẫn với bến khác rồi.”
Cậu đặt bút xuống. Mấy tháng trước, một sai khác như thế có thể đã khiến cậu bỏ cả câu chuyện. Nhưng bà đang tự nói chỗ lẫn, không cố kéo ngón tay về đúng đường trên giấy để được coi là nhớ giỏi.
“Bà dẫn ta đi lối từng dùng được không? Chỗ nào không còn thì cứ chỉ khoảng ấy.”
Bà ngại mất buổi vá, Kha hẹn sau khi giao bao chiều. Cậu ra sân làm nốt đầu kẹp rồi quay lại đúng giờ, cùng người bến đem bó bao tới kho. Bà Huệ đi nhẹ tay hơn khi việc đã xong, dẫn cậu vòng qua bậc thấp sát mép nước.
Đến đầu lối tây, bà dừng hẳn.
“Không. Hồi nước lên ta không đi sát đây.”
“Trên giấy kiện nặng đi lối này.”
“Trên giấy không sợ trượt. Có buổi ta đổi qua phía trong, xa hơn nhưng không phải nhìn nước dưới chân.”
Bà nói rồi quay lại dãy cọc cũ, chỉ một khoảng hiện bị chèn bằng ván mới. Thuở đẩy hàng ở bến, có lần bà đã xin người cùng khuân chuyển kiện đồ máy qua đó. Cậu hỏi vì sao lần trước chỉ nói lối xe, bà bảo chính mình đã quên việc đi vòng cho tới khi đứng lại trước mép sàn này.
Người vận hành nước đi cùng cầm bản sơ đồ, nhắc lối trong không được ghi cho hàng nặng. Bà Huệ nghe, lần này không tranh mình nhớ hết. Bà chỉ nhận đã đổi đường vài lần, không bảo mọi kiện đều đi thế hoặc tất cả xảy ra cùng ngày.
Kha xin người trông bến cho nhấc tấm ván che, chỉ xem chỗ cọc, không tháo kết cấu đang chịu hàng. Hai thợ kê tấm ván sang bên, lộ những lỗ buộc cũ thấp hơn dây neo hiện tại. Một vệt mòn chạy chếch vào trong, hướng khác với lối xe trên bản chép.
“Có thể từng kê cầu qua đây,” một người thợ nói. “Còn xe gì, chở gì thì gỗ không kể hết.”
Kha đặt que thẳng theo hướng lỗ buộc, nhìn ra khoảng giữa hai cọc. Nếu có ván bắc như bà nhớ, kiện có thể được đưa vào dãy kho qua lối trong. Không cần đi xuống bậc nước như chỗ bà vừa chỉ nhầm trên giấy.
Bà Huệ đứng nhìn hai người kê thử một thanh nhẹ để chỉ hướng, bỗng nói chỗ nghỉ kiện nằm sau cọc, không phải ngay đầu cầu. Đến đó bà nhận ra mình đã ghép cửa kho của một bến khác vào đường ở đây. Phần cửa sai, còn việc tránh mép nước vẫn khiến bà nhớ đường vòng rất rõ.
“Bà có nhớ kiện trong ấy là gì không?”
“Đồ cho thợ máy. Có bọc, có người nhận. Đừng bắt ta nói từng món.”
Kha không hỏi có vòng gốm nào. Bà chưa nhìn vào kiện thì không thể cho cậu một danh mục để khớp những món mình đang tìm. Cậu chỉ chép các lần bà tự đi, hướng đưa hàng và phần vị trí vừa sửa, không biến dấu mòn thành ngày giao cụ thể.
Người vận hành nước đối que chỉ với sơ đồ rồi đề nghị đánh thêm một lối có thể đã dùng, ghi nguồn là lời người khuân và dấu cọc, chưa đối thời gian. Bản công bố vẫn là đường được quy định; nó không còn đủ để nói mọi kiện máy đã đi đúng một lối ấy.
Người thợ cầm que hỏi bà đổi lối có bị người nhận hàng trách không. Bà bảo có lần người đẩy cùng than xa, nhưng khi nước đập ngay dưới chân, bà không chịu đi trước nữa. Họ phải đổi người đứng đầu và quay kiện ở khoảng rộng. Kha đi thử từ chỗ quay tới lỗ buộc, thấy đường vòng dài hơn thật, đủ chỗ nếu có người giữ hai đầu. Cậu không đưa kiện nặng ra diễn lại chỉ để làm câu chuyện giống hơn. Điều cần biết là lối ấy có thể dùng và vì sao người sống chọn nó, không phải ép bà khuân lại một lần sau nhiều năm.
Kha giúp hai thợ đặt ván che lại. Một đầu cũ hơi mục, họ báo người trông bến thay trước phiên hàng sau, không để việc tìm dấu làm người đi tối vấp vào chỗ vừa mở.
Bà Huệ phủi bụi trên tay, hỏi cậu có thất vọng vì mình lẫn cửa kho không. Kha bảo nhờ bà sửa mà cậu biết phần nào phải đối tiếp. Nếu chỉ giữ tờ kể đầu, cậu đã không đi vòng tới đúng dãy cọc.
Trời bớt sáng khi họ trở lại lối chính. Bà chọn đi phía trong như cũ, xa hơn vài bước, cậu đi cùng. Sau lưng, mặt nước đập nhẹ vào chân sàn, những kiện hàng mới vẫn đang được đẩy theo đường thuận nhất cho người sống lúc này, không chờ một bản giấy nói hết mọi lần họ phải đổi lối.