Miên đặt một gói vải lên bàn lúc Duy đang sửa khung đổi gỗ. Bên trong là kính mài, dao nhỏ và hai chiếc áo đã vá. Em bảo sáng mai sang bờ Nội học việc, tháng đầu ở cùng mấy người của xưởng, tới kỳ nghỉ mới về.
Duy ngẩng đầu. Anh biết em muốn học thêm, vẫn tưởng đó là những buổi qua hiệu rồi trở về ăn cơm. Anh nhìn gói áo, hỏi đã nhận lời từ bao giờ.
“Hôm qua. Người ta cho em thử một tháng.”
“Sao không nói trước?”
Miên đặt thêm tờ giấy nhận việc xuống bàn.
“Em nói với anh muốn đi rồi. Anh bảo để xem lịch đèn.”
Duy nhớ buổi nói chuyện ấy. Lúc đó bãi vừa đổi, anh đang chờ người tới bàn ca, chỉ muốn em đừng quyết khi mọi việc còn rối. Bây giờ câu hoãn lại quay về với một gói áo đã xếp xong. Anh nhấc tờ giấy, thấy tiền ăn trừ vào công, ngày nghỉ và những việc người mới được làm.
“Bên này đang thiếu người kiểm kính,” anh nói. “Đợi dựng xong chỗ cập, em hãy đi.”
Miên kéo ghế ngồi, không lấy lại giấy. Em hỏi bao giờ dựng xong. Duy định đáp vài ngày, rồi nhớ tiền công vớt đã nằm ở chỗ chủ hàng và thanh giằng mới chỉ đủ một. Anh đặt giấy xuống, không nói được ngày.
“Em sẽ lau hết kính đèn trước lúc đi,” Miên nói. “Chiếc em nhận mài còn thiếu cạnh dưới, em làm xong chiều nay. Nhưng em không đợi bến nữa.”
Anh muốn bảo đó chẳng phải việc khó đến mức không nhờ em được. Miên nhìn thẳng làm anh thôi. Mấy hôm trước, anh vừa hứa sẽ hỏi lịch em; tới lúc cần người, điều đầu tiên bật ra vẫn là một việc khác phải xong trước tương lai của em.
Bách từ gian sau ra lấy bát, nghe câu cuối thì hỏi Miên sang bờ Nội bằng chuyến nào. Em nói chuyến sớm, xưởng có người đón tại bến. Ông dặn mang kim và chỉ, rồi đi tiếp, không ngồi xuống phân xử giúp hai anh em.
Duy đứng dậy lấy nước. Cánh đèn cũ nằm trong hộp ngay cạnh chạn. Anh vừa có một thứ có thể đưa tới cha, nhưng chưa biết phải làm gì với nó. Có Miên ở đây, anh có thể nhờ em soi kính, nhờ em giữ dầu lúc đi hỏi thợ cũ. Anh nhìn chiếc hộp rồi rót đầy hai bát.
“Anh chưa tìm được người thay,” anh nói.
“Vậy tìm từ hôm nay.”
Miên không nói nhẹ hơn. Em cầm dao mài, kéo chiếc khung đang dở về phía mình, xem mép rồi đặt lại vì đó là việc của anh. Duy nhìn động tác ấy, bất giác thấy xấu hổ. Anh không thể cứ đưa một món đồ sang bên em rồi gọi nó là việc nhà.
Buổi chiều, họ kiểm những thứ Miên từng giúp. Kính sạch được bọc riêng, kính mẻ không bỏ lẫn vào hộp dự phòng. Em chỉ cho Bách cạnh nào đã mài, cạnh nào còn cứa tay, ghi bằng mực ở phần giấy bọc. Những việc phải có thợ thì đưa ra hiệu; người châm dầu chỉ cần biết lau đúng chỗ và báo vết rạn, không tự cắt kính.
Duy hỏi em đã lấy tiền công tấm mài riêng chưa. Miên nói còn thiếu một phần, đưa số đã ghi. Anh trả được một nửa khoản còn lại từ tiền sửa đèn đã thu, hẹn ngày trả nửa sau khi giao khung đổi giằng và nhận việc mới. Em giữ giấy, không xé đi vì anh đang khó.
Trước khi cất giấy, Miên chỉ điều khoản thử việc: nếu tay nghề chưa đạt, xưởng có thể cho em về sớm. Duy đọc hai lần, hỏi em có chịu được không. Em đáp chịu, miễn được thử thật. Anh nhìn những tấm kính em đã làm, có tấm trong, có tấm còn gợn ở mép, rồi gấp giấy đúng nếp. Anh không nhờ người quen nói đỡ để em khỏi bị trả về; chuyện ấy em phải tự làm với người nhận dạy.
Họ ăn tối sớm để Duy ra ca. Miên gói thêm nắm cơm, bảo xưởng bên kia có bữa sáng nhưng em sợ đến muộn. Anh muốn dặn đủ thứ, cuối cùng chỉ hỏi em biết từ bến đi tới xưởng chưa. Em trải mẩu đường người nhận việc đã vẽ, chỉ chỗ có cây cầu thấp và cổng sau.
Tối ấy, khi đèn còn sáng, Duy thấy em ngồi ở hiên mài nốt cạnh kính. Anh suýt gọi em mang hộ chai dầu xuống, rồi quay sang Bách đang ở gần hơn. Ông già đưa chai, hỏi sáng mai có tiễn em không. Anh gật đầu, nhờ Kha báo người muốn xem bến chờ đến sau chuyến sớm.
Buổi sáng, Miên mang gói áo xuống thuyền. Duy cầm giúp tới mạn, không giữ lại lúc em đưa tay nhận. Em hỏi anh còn giận không. Anh đáp mình lo, nhưng không có lý gì bắt em chờ một ngày anh chưa định được.
Thuyền rời bậc, Miên đứng dưới mái, một tay ôm gói kính. Duy đợi nó qua cọc rẽ rồi trở về miếu. Chỗ em vẫn ngồi có một vết nước hình bát tròn. Anh đem khăn lau, xếp ghế vào dưới bàn, sau đó đi hỏi hai người từng giúp châm dầu xem họ có muốn nhận buổi học với Bách không. Lần này anh nói cả tiền công và số giờ trước khi hỏi họ có rảnh.