Cái ấm cũ rỉ nước vào bếp đúng lúc Duy đang sắc thuốc. Một giọt rơi xuống than, bốc lên tiếng xèo nhỏ. Anh nhấc ấm, thấy đường nứt bên đáy đã lan khỏi miếng vá lần trước.
Ngoài ngõ có người gọi lấy nồi sửa. Duy đặt ấm vào chậu, giao nồi và nhận tiền công, sau đó ngồi tính xem có thể đổi phần đáy không. Nếu lại vá, anh vẫn phải ngồi canh từng giọt. Thuốc không thể đổ đi mỗi lần ấm trở chứng.
Anh còn một phôi nhỏ, vốn định giữ cho khách trả tiền. Duy đem nó ra bàn. Làm chiếc ấm vừa đủ sắc một thang thuốc không tốn nhiều vật liệu, nhưng phần dẫn nhiệt phải đều, nếu không lại cháy bã ở giữa mà nước ngoài rìa chưa sôi. Anh chọn việc nguội, dùng công lực chỉnh phần đáy sau khi ráp kín. Đến trưa, ấm mới đã đứng trên bếp.
Anh nhớ đèn và giếng đều do người khác dùng. Lần này anh tự dùng. Nếu sáng sau có khoản nhận thêm, anh không phải nghĩ đến chuyện bán cả những món đang cần giữ trong nhà.
Duy rót nước đến vạch, cho thuốc vào rồi ngồi gần cửa chẻ lại những thanh củi mảnh. Nước sôi đều, đáy ấm không đỏ cục bộ như trước. Đó đã là một món dùng được, bất kể những dấu trong mắt có chịu đổi hay không. Anh uống hết bát thuốc đắng, ghi giờ bắc ấm vào mặt sau tờ giấy.
Ngày hôm ấy anh dùng ấm thêm một lần để đun nước. Không có ai khác chạm vào nó. Anh mang tiền sửa nồi trả bớt món thuốc, nhận phần còn thiếu về sổ mình, rồi đi ngủ sớm vì ngực mỏi sau buổi gia công.
Sáng ra, khoản nhận không có phần mới anh mong.
Giếng và đèn vẫn hoạt động. Anh sang hỏi quầy đồ khô, đi qua giếng xem nắp ổ, thấy mọi thứ như hôm trước. Những dao động nhỏ khiến anh không thể chỉ nhìn một tổng mà biết chiếc ấm có góp chút gì không. Duy đành ghi điều đã thấy: chưa có dấu hiệu tăng sau ngày tự dùng. Anh không viết rằng chiếc ấm hỏng.
Lúc về, người đàn bà ở phòng cuối ngõ đang nhóm bếp ngoài hiên. Bên cạnh bà là chiếc nồi đất mất quai, đặt chênh trên ba hòn gạch. Một đứa trẻ ngồi trong cửa, trùm áo dù trời đã ấm.
“Bà nấu thuốc à?”
Bà gật đầu, lấy que đẩy hòn than vào sâu. Duy nhìn miệng nồi quá rộng. Sắc kiểu ấy nước cạn nhanh, bà phải thêm liên tục mà chẳng biết đã còn đúng lượng chưa.
Anh trở về lấy chiếc ấm mới.
“Bà dùng cái này. Nước tới vạch này, còn lại chừng này thì nhấc xuống. Đừng cầm chỗ nối, nó nóng.”
Người đàn bà nhìn anh rồi nhìn chiếc ấm.
“Ta chưa có tiền mua.”
“Cho mượn. Vài hôm nữa trả cũng được.”
Anh nghe chính mình nói, biết bên trong lời đề nghị còn có điều bà không biết. Anh muốn xem kết quả sáng mai. Nhưng bà cần chiếc ấm thật, và anh không định bắt bà sắc thêm một lượt chỉ vì mình cần thử. Duy dặn lại vạch nước, đợi bà đặt vững lên bếp rồi mới đi.
Đứa trẻ nhích chân nhường lối. Qua ngưỡng cửa, Duy nghe bà bảo nó lát nữa thuốc sẽ bớt khê. Anh ngoái lại, thấy bà đã hạ bớt than theo lời dặn. Phần đáy ấm làm đều nhiệt vẫn cần một người biết giữ lửa; để cả bếp cháy rực rồi bỏ đi thì món mới này cũng chẳng giúp được bao nhiêu.
Buổi chiều anh mang một thanh củi sang, vừa đủ có cớ hỏi ấm có rò không. Bà đã sắc xong một thang, đang đổ bã ra chiếc rổ nhỏ. Đứa trẻ đỡ sốt, ngồi tựa cửa ăn cháo. Duy chỉ nhìn đáy ấm, không hỏi thuốc có hiệu nghiệm; việc ấy anh không biết.
“Sạch rồi trả ngay cho ngươi nhé?” bà hỏi.
“Tối bà còn dùng thì cứ giữ.”
Anh về xưởng, lấy chiếc bát sành đun ít nước cho mình. Suốt buổi tối, có mấy lần anh định sang nhìn. Mỗi lần lại tìm một việc khác: tra dầu kìm, mài đầu cữ, dọn phoi dưới bàn. Đến lúc cửa phòng cuối ngõ tắt sáng, anh mới thôi nghe ngóng.
Sáng tiếp theo, tổng khoản nhận nhích lên.
Duy đặt tờ giấy cạnh hộp tiền, đối lại những ngày trước. Theo những gì anh hỏi được, giờ lấy nước ở giếng không đổi; quầy đồ khô vẫn mở như cũ. Chiếc ấm đã đổi người dùng, và lần này có thêm một phần. Anh cần xem lại vài ngày nữa, nhưng ý định tự đóng đầy đồ trong xưởng để kéo dài mạng sống đã không còn đáng để bỏ tiền vào.
Gần trưa, người đàn bà mang ấm tới. Bà rửa rất sạch, còn quấn giẻ quanh quai, bảo để đỡ bỏng tay. Duy định tháo giẻ vì nó xấu, rồi cầm thử. Quả thật dễ cầm hơn.
“Ta giữ thêm một hôm được không?” bà hỏi. “Thầy thuốc cho sắc tiếp.”
“Được.”
Anh lấy mảnh giẻ khác lót vào đáy giỏ cho bà mang về. Chỗ tiền định mua thêm phôi, anh gói lại dưới hộp. Hôm nay không mua nữa. Anh có thể nhận sửa đồ trước, nhìn xem người ta cần gì, thay vì vội làm một loạt những món chỉ mình anh muốn có.