Mẫu của nguồn thứ hai tới trong một thùng nhỏ, có giấy ghi lô và cước tách riêng. Người bán phôi ở bến gửi theo chuyến đội Nhiên đã hẹn, kèm lời nhắn nếu đặt cả lô thì giá giảm. Duy đã trả tiền mẫu từ khoản kiểm vật liệu, chưa đồng ý mua lô theo lời nhắn ấy.
Khang mở thùng, đặt một má bản lề cạnh món của Liên Xưởng. Nhìn thoáng, cả hai cùng cỡ. Nhưng lúc thử chốt, chiếc bên nguồn mới đi qua chặt hơn; đổi mặt lắp lại có chỗ hở. Cậu lấy thước đo thêm, thấy khoảng giữa những mặt tỳ không hoàn toàn giống nhau.
“Vẽ cho cả hai cùng lắp được thì không chỉ có một kích thước,” cậu nói.
Duy nhận lại chiếc chốt. Anh đã tính dùng hai nguồn để không phải đợi một nơi mỗi khi cần thay, nhưng nếu mỗi lần đổi lại phải dũa mặt và khoét lỗ trên cầu, người sửa sẽ không được thuận tiện như bản vẽ của anh.
Họ đặt hai bộ vào mẫu lắp thử. Bộ Liên Xưởng chạy êm trong cữ của nó; bộ kia sau chỉnh cũng quay được. Lắp chéo thì một bên cấn, bên kia rơ. Duy không dùng công lực ép cho qua rồi gọi đó là tương thích. Anh tháo hết ra, đánh dấu những mặt cần giữ chung và những phần chỉ được chỉnh trong giới hạn.
Khang lấy một chốt chưa dũa, hỏi có thể giữ nó làm mẫu chung không. Duy cho cậu thử đổi qua từng má bản lề, ghi chiếc nào lọt và chiếc nào mắc. Đến lượt cuối, cậu tự dừng: chỉ giữ một chốt sẽ biết lỗ chật, chưa biết lỗ quá rộng có bị bỏ qua không. Họ phải kiểm cả hai phía giới hạn. Duy kê các món thành hàng, bỏ phần vừa chỉnh riêng ra ngoài để khỏi làm mẫu gốc. Những vết dũa nhỏ, lúc làm thấy không đáng kể, giờ khiến kết quả đổi khác ngay trên cùng một bàn.
Người bán nguồn thứ hai ghé khi mẫu vừa tháo. Ông nhìn những vệt phấn, bảo thợ nào ráp chẳng phải chỉnh một chút. Nếu Duy lấy cả lô, ông chịu cho thêm phần công dũa vào giá, miễn đặt trước lúc chuyến hàng tới.
“Dũa hôm nay rồi lần thay sau lại dũa?” Duy hỏi.
“Anh muốn đồ đúng cỡ thì trả giá khác. Giá này đã rẻ.”
Ông không sai về phần giá. Hàng rẻ có công phải bù, và một người thợ giỏi có thể làm cho một bộ vừa. Duy cần thứ khác: người không đứng cùng anh hôm nay vẫn biết món nào lắp được, món nào phải trả, trước khi đóng vào cầu.
Anh chỉ xin mua thêm một lô nhỏ để thử, chấp nhận không được hưởng giá mua cả lô. Người bán hỏi thử xong mà không lấy thì ai chịu cước trả. Hai bên ghi rõ: lỗi không đạt điều kiện đã thỏa thuận thì trả hàng, còn cước theo phần mỗi bên nhận từ đầu, không đợi có chuyện mới tranh.
Vấn đề là tiền bộ cữ kiểm. Duy mang mẫu và bảng kích thước tới nhóm góp, đặt con số ấy cạnh khoản tiết kiệm nếu mua rẻ cả lô ngay. Người giữ tiền chỉ phần dự phòng nhỏ còn lại, hỏi cữ có phải thứ sau này đem lắp vào cầu không.
“Không,” anh nói. “Nó để kiểm đồ trước khi lắp và lúc thay.”
“Tức là thêm một món trả tiền mà người qua cầu không nhìn thấy.”
Duy gật đầu, rồi đưa chiếc chốt và cữ thử hiện tại cho ông tự tay kiểm. Người giữ tiền đẩy được nửa đoạn thì mắc. Nếu ra công trình mới biết, họ phải trả công tháo, đợi món khác hoặc sửa ngay một bộ chưa chắc đúng. Cữ không làm vật liệu tốt lên, nhưng giúp loại món sai trước lúc tốn những khoản ấy.
Họ đồng ý dành tiền cho bộ kiểm, lấy bớt phần dự phòng của đợt mẫu, chưa lấy hết. Duy không ứng bằng tiền thuốc. Anh đặt cữ từ phôi đủ cứng, thuê phần gia công nóng và trả công Khang hoàn thiện mặt nguội. Mỗi khoản được ghi dưới việc kiểm vật liệu, tách khỏi tiền bản lề mẫu đã mua.
Làm xong, họ thử cả hai nguồn theo cùng điều kiện kích thước. Một mặt cữ kiểm chỗ phải lọt, mặt kia giữ giới hạn không được lỏng quá. Khang đánh dấu hướng dùng, rồi nhờ người thợ tới nhận công thử làm lại mà không nghe chỉ từng bước. Người ấy đặt sai chiều lần đầu, khiến hai người phải sửa dấu chỉ cho rõ hơn.
Các mẫu đạt kích thước được để riêng chờ thử tải lâu. Những chiếc cần chỉnh không được trộn vào nhóm đạt chỉ vì đã tốn tiền. Duy thấy khoản dự phòng mỏng đi, còn tờ giá cả lô của Liên Xưởng vẫn có hạn. Chọn hai nguồn chưa đem lại một món tiết kiệm nào nhìn ngay trên hộp tiền.
Cuối buổi, Khang hỏi có cần mang cữ về xưởng để giữ cho khỏi mất không. Duy bảo để cùng đồ kiểm của cầu, ghi người giữ và cho người nhận ca sau biết chỗ. Cậu cất vào hộp, đặt các mẫu cạnh nó theo dấu lô.
Duy đóng nắp, chỉ giữ bản kích thước để sửa thiết kế. Ngày mai họ mới bắt đầu xem các món vừa lắp lọt sẽ chịu được bao lâu dưới cùng một tải.