Gần hết tháng thứ ba kể từ lần sửa trục giếng, Đào Nhiên lại tới xưởng. Lần này cô không mang món gì hỏng. Cô đặt lên bàn một tờ giấy vẽ hai bờ nước, nét mực mới còn đậm, hỏi Duy có thể đi cùng ra bãi sậy một buổi không.
“Xem chỗ làm cầu,” cô nói.
Khang ngẩng đầu khỏi bản lề đang dũa. Duy nhìn đường mực ngắn nối hai bờ, tưởng lúc đầu mình nghe nhầm. Những món anh nhận từ sau tai nạn đều vừa tay cầm hoặc chỉ gồm một cụm nhỏ. Một cây cầu không phải trục giếng kéo dài ra.
“Ai đã định làm?”
“Có mấy chủ hàng muốn nối bãi với chợ. Họ nhờ tôi hỏi thợ. Tôi chưa nhận tiền.”
“Tôi chưa làm cầu qua nhánh này.”
“Vì thế phải đi nhìn trước.”
Duy hỏi giờ, dặn Khang phần việc tới chiều rồi cùng cô ra bến. Anh mang thước, dây đo và tờ giấy trống, không đem đủ đồ như một chuyến sửa. Khi họ qua giếng, người coi kho đang kéo nước rửa tay. Tay quay mới vẫn có người cần, dù quanh cổng không còn những đôi thùng nối nhau như mấy tuần đầu.
Nhánh nước nằm giữa bãi hàng và đường tới chợ. Đứng bên này thấy mái quán bên kia, nhưng người khuân phải vòng xa qua lối hiện có hoặc chờ một chuyến đò ghé. Nhiên dừng cạnh mấy bao đang chờ chuyển, hỏi người khuân hôm nay đã đi được mấy lượt. Anh ta đáp rồi hỏi lại có phải họ sắp dựng cầu không.
“Chưa,” cô nói. “Đang xem có làm được không.”
Người ấy chỉ lối hẹp giữa hai chồng hàng, bảo đặt chân cầu ngay đấy thì tiện. Duy bước tới, thả dây xuống mép bờ. Đất bên trên khô, phía dưới còn mềm; một thanh cọc thử ấn xuống dễ hơn anh chờ. Anh rút lên, ghi lại, không nói chỗ ấy dùng được.
Từ đó, một đường qua nước quả thật trông rất ngắn. Duy hình dung người gánh hàng đi qua, những lượt chân kéo dài từ sáng tới tối, không phải nằm im như đèn cất trong rương. Ý nghĩ về ngày sống đến ngay sau. Anh để nó qua một bên khi Nhiên gọi nhìn chiếc đò đang tiến vào nhánh.
Đò chở gỗ, mũi thấp sát nước. Người lái phải nương dòng rồi mới xoay được thân vào khoảng trống trước bãi. Nếu đặt chân cầu đúng lối người khuân vừa chỉ, phần trụ sẽ nằm ngay chỗ đuôi đò quét qua.
“Mùa nước cao còn khác,” Nhiên nói. “Giờ đứng trên bờ thấy rộng, đến lúc hàng chất kín hoặc gió đẩy ngang thì không rộng nữa.”
Duy hỏi độ sâu, mực nước lên cao nhất và những chuyến đò thường qua. Cô trả lời được phần mình đã đi, phần chưa chắc bảo phải hỏi thêm. Có chiếc chở vật cao, có chuyến tới muộn cần chỗ quay rộng; không thể lấy mỗi chiếc trước mắt làm mẫu cho tất cả.
“Cầu nối vào đây, đội đò của cô có mất khách không?”
“Có vài chuyến ngắn. Nhưng đò chở hàng lớn vẫn cần. Tôi không định để một cây cầu chặn luôn chỗ làm ăn còn lại.”
Cô nhặt hòn đá, chặn góc tờ giấy khỏi gió rồi chỉ đường vòng khác. Nó tránh được phần đò quay, nhưng dài hơn và lên bờ ở chỗ người khác giữ đất. Duy chưa hỏi chủ đất, chưa biết nền, càng chưa thể nói cái nào rẻ hơn. Anh đánh dấu hai chỗ phải đo, không chọn ngay một đường để vừa lòng người đợi.
Nhiên đưa anh qua bờ bên kia bằng đò của đội, ghi chuyến ấy vào sổ việc, nói lúc tính khảo sát phải kể cả công đưa người. Duy đồng ý. Trên đò, anh nhìn hai đầu bờ lần lượt đổi vị trí, thấy nét nối trên giấy đã che mất bao nhiêu chuyện.
Khi trở về xưởng, trời chưa tối. Khang đã giao một món, để riêng tiền công và giấy khách nhận. Duy uống nước, đợi cơn tức ngực sau quãng đi lắng xuống rồi mở tờ giấy. Nhiên kéo ghế ngồi, hỏi anh có nhận không.
“Nhận khảo sát,” anh nói. “Đo nền, xem lối lên xuống và giờ đò. Chưa nhận dựng cầu.”
“Người góp tiền sẽ hỏi giá cả cây.”
“Tôi chưa biết để trả lời. Phải có tiền khảo sát riêng, làm tới đâu ghi tới đó. Nếu chỗ không dùng được, vẫn phải trả công phần đã đo.”
Nhiên gật đầu, bảo sẽ đưa điều ấy ra nói trước khi thu tiền. Duy viết phạm vi vào tờ mới, chừa phần chi phí vận chuyển để cô bổ sung. Họ chưa ký một giá xây, chưa mua cọc hay đặt lò. Buổi xem hôm nay chỉ giúp những câu hỏi rõ hơn.
Sau khi cô đi, Duy cất bản vẽ trên giá, tách khỏi hàng đã nhận sửa. Khoản ngày sống trong mắt anh vẫn thấp hơn một ngày trôi qua. Ba tháng có thêm khách, có Khang ngồi cùng bàn, còn lá phổi vẫn buộc anh dừng nghỉ. Anh không được bảo đảm sống lâu chỉ vì hôm nay có người nhắc tới cầu.
Ngoài cửa, Khang đang giũ phoi khỏi tấm giẻ. Duy sang giữ một đầu cho cậu. Giũ xong, họ trải giẻ sạch lại lên bàn, để sáng mai còn có chỗ mở bản đo.