Lê Trác tới Nham Khê trên chuyến thuyền sớm ngày chín, bộ thước ghép nằm trong túi dài cạnh nạng.
Tạ Duy đợi ở chỗ bến đã có lối lên ít bậc hơn, nhận túi khi bạn chỉ. Giấy trả lời đã tới từ hôm trước: Lê Trác nhận ba buổi ngày chín, mười và mười ba, mỗi buổi sáu mươi đồng. Ngoài những buổi ấy anh có việc riêng, không cùng Tạ Duy đứng cả ngày chỉ vì đã ở chung một bến.
Tạ Duy trả đủ một trăm tám mươi đồng khi hai người đối phạm vi. Anh chịu thêm mười đồng thuyền đi về, hai mươi đồng trọ và bữa trong phần đầu đợt đã hẹn. Ba trăm chín mươi lăm đang giữ còn một trăm tám mươi lăm; những lượt sâu hơn ngoài hợp đồng xưởng chưa nhận đang thật sự dùng tới phí mình đã có.
Họ mở bản ở chân sườn. Tạ Duy chỉ vài điểm cao cần nối về mốc dưới, rồi vạch lối đi theo mép đá. Lê Trác nghe hết, đặt tay lên chỗ đường bắt đầu phải leo, bảo mình không nhận được những vị trí ấy. Anh đứng được ở các trạm thấp, nhưng từ đó chưa thể coi đã nhìn đủ mọi cao độ trên bản.
Tạ Duy nhìn bậc đá và cây nạng, định hỏi có cần người giúp qua một đoạn không. Anh dừng câu ở miệng, chuyển sang hỏi nên đặt những điểm trung gian ở đâu.
Lê Trác lấy thước khỏi túi, đặt chân tựa lên nền khô. Bộ chốt cho phép khóa mức qua những chặng ngắn, giữ mốc đã đọc để chuyền lên điểm tiếp theo. Ở mương Bạch Tảo, Tạ Duy từng dùng cùng bạn; tới sườn dài, phải thêm trạm, chọn nơi người đứng dưới có thể kiểm được từng bước nối.
“Ngươi đi những điểm ngươi tới được,” Lê Trác nói. “Ta đặt trạm theo lối thấp, đo chặng nào chắc chặng ấy. Đoạn che khuất thì để lại, đừng nối bằng mắt cho đủ nét.”
Anh chỉ ba nơi có thể dựng chân thước, bỏ một chỗ gần hơn vì đất mới bị xe xới mềm. Tạ Duy dời điểm trên bản, chấp nhận đường khảo vòng thêm, rồi tự leo tới mốc đầu. Người giữ kho đi cùng xác nhận cọc chuẩn dưới bến, giao đúng phần được mượn trước khi trở về.
Lượt đầu Tạ Duy đọc sai một chốt, kéo mức chênh đi qua hai điểm. Lê Trác chưa chép tiếp, bảo quay lại mốc giữ dưới cùng. Tạ Duy xuống, thấy vạch còn đúng ở chỗ bạn đứng. Anh chỉnh lại rồi đi lên lần nữa, mất thêm một quãng dốc mà tránh cho cả tuyến nhận lỗi từ một ngón tay đặt lệch.
Ở chặng tiếp, mặt đá đủ kê chân nhưng rễ cây bắc qua một góc. Tạ Duy xoay thước tránh, thấy đầu kia lại chạm phần bờ xới. Lê Trác xin anh giữ nguyên rễ, chuyển trạm thấp lui ra sau một chặng. Họ tốn thêm một lần đi dây rồi mới đọc được từ hai nền chắc. Tạ Duy ghi vị trí rễ cùng dấu đá, để buổi sau tìm lại đúng chỗ thay vì nhớ rằng thước hôm nay đã đặt gần gốc cây nào đó.
Tới gần trưa, họ có các chặng nối được và một đoạn vẫn trống vì bụi rễ che. Lê Trác đề nghị lấy trạm vòng phía sau thay vì phát thẳng vào phần người thợ đang dùng giữ bờ. Tạ Duy đi hỏi chủ chỗ đất trước, để khoảng chờ nằm trong buổi công, không coi việc người khác giữ rễ là tự làm chậm khảo.
Người thợ gọt khuôn chỉ lối qua đầu dãy, cho anh đi trên phần đá lộ nhưng dặn tránh bờ mới trám. Tạ Duy trở lại trạm, ghi đường tiếp cận đã được nhận. Lê Trác đọc số theo lối ấy, không tự quyết hộ quyền dùng đất vì mình đã có dụng cụ.
Trong lúc chờ bạn đặt chốt, Tạ Duy chạm tay vào mép đá gần một dòng rịn. Nơi ấy đã được đo hai lần trong buổi, chênh dưới tay có lúc rõ hơn khi anh dừng hơi thở theo phép. Anh chưa đặt nó lên trang số. Mức từ thước vẫn là thứ cả hai có thể cùng đối, cảm giác chỉ khiến anh muốn quay lại thêm vào buổi kế.
Lê Trác thu dụng cụ đúng giờ nhận, giữ một bản sao chặng đã làm. Anh khoanh đoạn chưa có số, hỏi Tạ Duy ngày mai định nối ở đâu. Hai người hẹn từ trạm thấp vừa kiểm, không bắt đầu lại bằng cách giả rằng cả sườn đã đo xong hôm nay.
Buổi chiều, Lê Trác đi gặp một nơi cần sửa thước riêng, Tạ Duy ở lại đối bản hai tuyến. Anh nhận ra phần mình thuê được không chỉ là ba buổi có thêm tay, mà một cách bố trí đo đã thay cả những chỗ anh tưởng phải lên tới bằng mọi giá. Trên bản mới, tên trạm và phần Lê Trác chịu đọc được giữ cùng nhau.
Anh ghé hỏi chuyến thuyền ngày mười một về Bạch Tảo, đặt khoảng đi và quay lại ngày mười ba vào lịch chung với bạn. Ngày mười hai dành trọn cho ba mảnh ruộng, các buổi khác đã có người nhận công; anh không còn chỗ để giả rằng một đường đi ngắn hơn trên giấy có thể tự thêm ra nửa ngày.
Tối, Tạ Duy lau bùn khỏi chân thước mình mượn, cất riêng để trả kho đúng hạn. Bên bàn Lê Trác, bộ dụng cụ của bạn đã khóa từng chốt theo cách anh chọn. Ngày mai anh trở lại các mốc trên, còn Lê Trác bắt đầu từ trạm thấp hai người vừa cùng kiểm.