Nhiếp Túc đợi Tri Vi ở bậc nước phía dưới bến. Hai ngày đường vừa qua còn làm vai nàng mỏi, ông cho nàng nghỉ qua đêm rồi mới gọi tới buổi tập. Giữa dòng có hai chiếc phao gỗ buộc dây, mỗi chiếc chỉ một hướng nước đi ra, không có người chèo được đưa vào làm phép thử.
Luồng bên trái rộng, đường ra thoáng. Nhánh phải nhỏ hơn, ôm sát doi đá rồi khuất sau bờ. Khi nước tăng, giữ được cả hai hướng sẽ tốn sức hơn một người có thể chịu lâu.
Thầy chỉ luồng trái.
“Giữ phần này trước.”
Tri Vi xuống vị trí đã kiểm, đặt vật dẫn riêng lên giá khô. Nàng hạ kiếm, tách lực ép quanh đầu phao trong một đoạn ngắn. Luồng trái thẳng lại, nhánh phải lập tức xoáy hơn vì không còn phần dẫn giữ như lúc đầu.
Nàng thấy phao nhỏ giật dây, theo thói quen đưa tay sang cứu hướng. Mũi kiếm rời chỗ chính quá sớm, cả hai phao cùng chao. Nhiếp Túc bảo thu. Người giữ dây kéo chúng về bờ trước khi nàng thử sửa thêm.
“Con đổi nửa chừng mà không trả được phần đang giữ,” ông nói.
Tri Vi nhìn hai vệt nước nhập lại. Nếu có thuyền ở đó, người trên luồng chính sẽ không biết vì sao nàng bỗng bỏ lực; người trong nhánh nhỏ cũng chưa chắc nhận được một đường đủ đi. Nàng đã giữ không trọn cả hai, dù ý muốn không bỏ ai rất rõ trong đầu.
Lượt sau, thầy đứng bên nàng, chỉ nhịp thu ở mép ngoài trước khi chuyển. Ông không thêm sức vô hạn vào đường kiếm, chỉ làm mẫu thấp tải rồi trả lại cho nàng tự thử. Tri Vi giữ luồng trái ổn hơn, để phao nhỏ được thu về khi vẫn còn đường trống.
Một khoảng yên ngắn hiện ra trước khi nước ngoài tăng. Nàng nhìn người giữ dây đưa phao nhỏ lên bờ, nhận ra đó là phần cần quyết định sớm, không phải chờ mình không chịu được nữa mới bảo người khác rút.
Nhiếp Túc cho nàng nghỉ, cùng ngồi trên bậc cao.
“Luồng chính nhận nhiều người hơn,” ông nói. “Con phải biết đang giữ việc gì trước khi muốn giữ tất cả.”
Nàng hiểu lý do ấy. Những ngày dẫn thuyền, chỉ cần một chiếc cắt ngang sai lúc là cả nhóm phía sau phải tránh. Kỷ luật không phải chữ đặt lên để khiến người nhỏ câm đi; có những lúc nó là phần duy nhất ngăn các quyết định riêng phá nhau.
Nhưng nàng vẫn nhìn nhánh phải khuất sau doi đá.
“Người bên ấy nhận lệnh rút từ ai?”
“Từ người điều luồng.”
“Nếu tới khi bỏ hướng mới báo, họ có còn đủ lúc quay về không?”
Thầy không đáp ngay. Ông bảo hôm nay dùng phao là để nhìn điều đó trước khi có người thật, nhưng khi nước ngoài vượt dự liệu, không phải mọi lối đều còn giữ được. Có lúc phải nhận một phần thiệt để phần chính không mất theo.
Tri Vi biết câu ấy có lý. Mười tám tháng trước, nàng cũng đã làm theo một kế hoạch có lý ở thời điểm nhận lệnh. Người đi cùng mắc kẹt trong nhánh rút không phải vì nàng muốn hại họ. Chính điều đó khiến câu hỏi càng khó đặt xuống: nếu ý muốn đúng đã đủ, nàng không cần nhớ dáng tay cứng bên sợi dây sau khi kéo được người ra.
“Con không xin giữ mọi đường,” nàng nói. “Con muốn biết ai phải chắc người bên nhánh đã nghe, và nếu họ chưa ra thì ai quyết định bỏ.”
Nhiếp Túc nhìn nàng, giọng chậm hơn.
“Người ra lệnh phải tính. Người ở gần thấy khác phải báo. Không ai đứng một chỗ mà biết được hết.”
Ông không nhận buổi tập đã giải quyết phần ấy. Tri Vi cũng không lấy câu vừa nghe thành lời thầy thú nhận mọi việc cũ. Nàng chưa có số đo hay nguyên bản lệnh để xét lại toàn cảnh; hôm nay nàng chỉ thấy một nhịp chuyển không được để im giữa hai vị trí.
Buổi chiều họ tập lại ở mức thấp. Trước khi giữ luồng trái, nàng cùng người giữ dây chốt dấu thu phao nhỏ. Nếu không thấy được người bên kia, nàng không bắt đầu. Lần này hướng chính còn yên khi phao nhỏ rời đi, rồi nàng tự thu trước khi cổ tay mỏi.
Người giữ dây nhắc lúc đầu nàng giơ tay quá sát vách, đứng bên ngoài nhìn chỉ thấy một phần cổ tay. Nàng bước sang chỗ khác, để ông thử đọc tín hiệu trước khi đặt phao trở lại. Nhiếp Túc nhìn rồi cho giữ vị trí mới. Một nhịp kiếm đúng không giúp người trên bờ đọc được cánh tay khuất; phần ấy không nằm trong lòng nàng mà phải được hỏi từ người thực sự đứng nhìn.
Kết quả không chứng minh một ngày nước lớn cũng làm được như vậy. Nhiếp Túc vẫn nhắc trên luồng thật còn thuyền, hàng và người không muốn bỏ chuyến; kéo phao bằng dây dễ hơn gọi một người đang cố giữ công ăn việc làm quay về.
Tri Vi tháo vật dẫn, lau lớp nước bám dưới đế. Nàng ghi nhịp kiếm đã tập và câu hỏi về người bên nhánh ở hai phần riêng. Thầy vẫn là người nàng học kỹ thuật, cũng là người nàng phải hỏi khi kế hoạch để ai đó chịu phần bị bỏ.
Trước khi rời bến, nàng nhìn lại doi đá. Luồng chính đã trở về dòng chảy thường, nhánh nhỏ vẫn khuất ở đó. Biết chọn phần ưu tiên không làm phần còn lại biến mất; lần sau khi đứng giữ kiếm, nàng cần nhớ cả chỗ mắt mình không nhìn tới.